Adresa: ul. Mufitje ef. Kurta b.b. Prostorije OŠ Mejdan Tuzla, Tel/fax: +387 35 228 - 906, email: zavod.khpn@bih.net.ba; info@bastina.ba

Proizvodnja soli u Tuzli, industrijsko naslijeđe

1273434245sbassStara solana Kreka i zgrada sa skladištem rijetkih materijala

Stara solana Kreka sa proizvodnim postrojenjem sagrađena je pedesetih godina XX vijeka.

Zgrada sa kazanima 10, 11 i 12 (na preglednom Situacionom planu Solane označenom pod brojem 14), ima gabaritne dimenzije 33,50 x 54,60 m, kao i Zgrada sa skladištem rijetkih materijala (na preglednom Situacionom planu Solane označenom pod brojem 6), a vertikalni gabariti, odnosi masa i fasade ova dva objekta su riješeni na identičan način.

Zgrada sa kazanima 10, 11 i 12 je pokrivena jedinstvenim drvenim krovištem, kojeg, u stvari, sačinjavaju tri međusobno spojena dvovodna krova, čiji grebeni su postavljeni „po kraćoj strani objekta“ (pravcem sjever-jug), a njihove krovne površine formiraju dvije zajedničke uvale postavljene po pravcu sjever-jug. Krovna konstrukcija svakog od tri dvovodna krovišta, (koja su spojena i čine jedinstveno krovište iznad cijele hale), zbog velikog „svijetlog raspona“ od cca 18m, urađena je primjenjujući kombinaciju dvostrukih kosih stolica, ukliještenih obostranim kliještima 2 x 12/16cm - u nivou gornjih podrožnica 18x18cm i obostranim kliještima 2 x 16/20cm - u nivou srednjih podrožnica 18 x 18cm, a konstrukcija svakog krovnog vezača je utegnuta trima čeličnim zategama. Rogovi su dimenzija 12 x 15cm, a kosnici vezača dimenzija 22 x 25cm. Pokrov je izveden od salonit ploča. Tjemena krovova se nalaze na koti +14,10m.

Opširnije... 

Saborni hram Uspenja Presvete Bogorodice sa pokretnim naslijeđem, historijska građevina

1212923212gramPrema konceptu prostorne organizacije, Saborna crkva u Tuzli pripada tipu jednobrodne crkve sa pripratom, naosom i oltarskim prostorom.

U arhitektonskom smislu, crkva je građena u neoklasicističkom stilu, pravougaone osnove sa pet neobizantijskih kupola na tamburima (četiri postavljene na flankiranim ugaonim pozicijama i petom, centralno postavljenom - iznad naosa), polukružnom apsidom, prozorima postavljenim u jednom horizontalanom redu i zvonikom superpoiniranim iznad ulaza u crkvu.

Crkva je orijentirana u smjeru istok – zapad (sa otklonom azimuta od cca 20 stepeni), pri čemu se glavni ulaz u objekat nalazi na zapadnoj, a apsida na istočnoj strani objekta.

Nekadašnji pomoćni ulazi, pozicionirani na sredini sjevernog, odnosno južnog zida, su, nakon dogradnje polukružnih niša za paljenje svijeća (poslije 1988. godine), u funkcionalnom smislu promijenjeni. U polukružnom zidu sjeverne niše za paljenje svijeća, prije samog spoja sa sjevernim lateralnim zidom crkve,  su postavljena vrata, preko kojih se može pristupiti prostoru naosa, dok u zidu južne apside za paljenje svijeća ne postoje vrata.

S obzirom na činjenicu da se u tlocrtima tehničkih snimaka iz 1966. i 1985. godine (pogledati u popisu projekata) ucrtana vrata na južnoj strani apside, a kojih danas (2007. godine) nema na toj poziciji, pretpostaviti je da su i ova vrata zazidana nakon 1988. godine. Umjesto vrata na spomenutoj poziciji,  postavljena su nova vrata u zidu sjeverno od glavne apside, kojima se direktno, iz vanjskog prostora, može prići oltarskom prostoru.

Opširnije... 

Samostan sestara Kćeri Božje ljubavi Josipovac, historijski spomenik

slika1-1Na 63. sjednici Komisije za očuvanje nacionalnih spomenika BiH održanoj od 4. do 6. novembra 2014. godine, Samostan sestara Kćeri Božje ljubavi Josipovac, historijski spomenik, proglašen je Nacionalnim spomenikom.

Samostan Josipovac kako se najčešće naziva, izgrađen je krajem 19. stoljeća i nalazi se u istočnom dijelu grada Tuzle.
Bosanska vlada je 1885. godine darovala Provinciji Božje providnosti Družbe kćeri Božje ljubavi zemljište zvano Dragoželj koje se nalazilo dvadesetak minuta udaljeno od središta Tuzle prema Simin hanu. Pošto je zemljište bilo zapušteno sestre su ga iskrčile i obradile. Postepeno se na tom mjestu formirala ekonomija koja je nazvana Josipovac.

Opširnije... 

Šarena (Časna, Atik, Gradska, Behram-begova) džamija sa haremom, ulazni portal i mjesto Behram-begove medrese, graditeljska cjelina

Šarena (Časna, Atik, Gradska, Behram-begova) džamija u Tuzli izgrađena je 1888. godine, na mjestu najstarije džamije u Tuzli. Građena je u pseudomaurskom maniru. Spajanje tradicijske arhitekture i stranih utjecaja rezultirali su stvaranjem posebnog arhitektonskog izraza. Reljefna i slikana dekoracija, koja je jedna od glavnih odlika pseudomaurskog manira, na Šarenoj džamiji u Tuzli je jedna od najljepših u Bosni i Hercegovini. Dekoracija na ovom objektu je reljefna i slikana. U svim oblikovnim odlikama – obradi fasade, obliku otvora, korištenju dekorativnog elementa nazubljenih prsobrana, u vijencima, kao i u obradi unutarnjosti korišten je oblikovni izraz pseudomaurskog manira.

Džamija pripada tipu jednoprostornih džamija. Džamija je izvorno imala drvenu kupolu nad unutarnjim molitvenim prostorom. Munara je kamena sa zidanom punom bazom na koju je postavljen osmougaoni trup munare sa otvorenom šerefom, pokrivenom lukovičastom kupolom. Nad sofama je bio izvorno izveden trovodni krov u obliku baldahina, čija je završna obrada identična obradi fasade, a dvobojne trake se spuštaju od vrha prema dnu krova. Stubovi na sofama su drveni sa reljefnom stucco dekoracijom na lukovima. Lukovi potkovičastog oblika sa stucco dekoracijom pojavljuju se i u enterijeru - na mahfilu i mimberu. Godine 1895. kupola nad unutarnjim prostorom zamijenjena je četverovodnim krovom sa naglašenom strehom. Džamija i danas ima taj četverovodni krov. Sofe izrađene od drveta sa baldahinom su srušene 1960. godine i umjesto njih izgrađene su nove sofe sa osam zidanih stubova, međusobno povezanih lukovima. Umjesto krova oblika baldahina, kao pandan četverovodnom krovu, sofe bivaju pokrivene trovodnim krovom sa strehom.

Opširnije...